Thứ Hai, 8 tháng 9, 2014

3 năm thử thách của Tim Cook

3 năm thử thách của Tim Cook

Một thời gian ngắn sau khi về làm Giám đốc Điều hành (COO) tại Facebook giúp sức cho nhà sáng lập trẻ tuổi Mark Zuckerberg, Sheryl Sandberg đã hỏi thăm những người cũng ở vị trí tương tự như bà. Lúc đó, bà đã gọi Tim Cook. “Ông ấy đã rất tử tế giải thích cho tôi hiểu rằng công việc của tôi là làm những thứ mà Mark không muốn tập trung nhiều vào. Đó cũng giống như việc ông đang làm với Steve Jobs (đồng sáng lập kiêm CEO của Apple khi đó). Và ông ấy cũng nói rằng công việc sẽ thay đổi theo thời gian và tôi nên chuẩn bị cho điều đó”, Sandberg nhớ lại cuộc nói chuyện kéo dài nhiều giờ đồng hồ hồi năm 2007 với Tim Cook, COO của Apple.


Trong khi công việc của Sandberg tại Facebook không thay đổi gì nhiều, công việc của Cook lại rẽ sang một trang mới. Thời điểm đánh dấu sự thay đổi lớn này là vào cuối tháng 8/2011, khi Steve Jobs thôi giữ chức CEO, trao lại trọng trách này cho Cook. Sau đó vài tháng, Jobs đã mất vì căn bệnh ung thư tuyến tụy. Lúc ấy, nhiều người lo ngại Tim Cook, dù là một nhà quản lí giỏi, sẽ khó có thể vượt qua được cái bóng của Jobs.


Thế nhưng, 3 năm đã trôi qua, dưới sự điều hành của Cook, vị thế dẫn đầu của Apple vẫn được giữ vững. Apple là công ty có giá trị lớn nhất thế giới xét về vốn hóa thị trường và là công ty sinh lời nhất trong ngành công nghệ. Lợi nhuận của Apple trong năm tài chính kết thúc vào tháng 9/2013 gấp 3 lần lợi nhuận năm 2013 của Google và hơn 9 tỉ USD so với đối thủ trực tiếp Samsung Electronics.


Rõ ràng, Cook vẫn đang lèo lái tốt công ty mà ông đã thừa hưởng từ Jobs. Thế nhưng, Apple ngày hôm nay là một Apple hoàn toàn khác, mang đậm dấu ấn của Cook.


Thay đổi văn hóa tại Apple


Cook được biết đến là một người nghiện việc và bảo vệ tính riêng tư rất kĩ càng. Những ai biết rõ về ông đều nói ông là một nhà điều hành rất thấu đáo, thận trọng, luôn đưa ra quyết định dựa trên chi tiết, con số cụ thể. Ông cũng là người biết lắng nghe và đôi khi còn biết pha trò.


Trong khi Jobs nổi tiếng về tính nóng nảy có phần khắc nghiệt thì Cook là một nhà lãnh đạo trầm tĩnh. Trong các cuộc họp, Cook trầm tĩnh đến mức hầu như không ai có thể đọc được gì từ sắc mặt của ông cả. Ông ngồi một cách im lặng, hai tay đan vào nhau đặt trước mặt. Nhân viên cấp dưới chỉ có thể nhìn vào những thay đổi trong động tác đung đưa ghế liên tục để biết ông đang nghĩ gì.


Mặc dù Cook được nhận xét là “người tử tế” nhưng cách làm việc rất rõ ràng, dứt khoát của ông khiến cho cấp dưới phải “run rẩy”. “Ông ấy có thể “nướng chín” bạn chỉ bằng một câu nói. Ông đại loại sẽ nói câu: “Tôi không cho rằng nó đủ tốt” và sẽ chấm dứt ở đó. Lúc ấy bạn sẽ chỉ muốn chui vào một cái lỗ để trốn mà thôi”, một người thân cận với vị CEO này tiết lộ với hãng tin Reuters.


Là một người làm việc thận trọng, nhưng Cook cũng không hề do dự khi cần đưa ra những quyết định quan trọng. Một trong những quyết định lớn mà ông đưa ra là sa thải Scott Forstall, người có công phát triển phần mềm iOS (và là một thân tín của Jobs). Ông đưa ra quyết định này sau khi Công ty tung ra iOS 6 và dịch vụ bản đồ số Apple Maps vào cuối năm 2012, một sản phẩm bị lỗi đến nỗi Cook đã công khai xin lỗi khách hàng. Sau khi sa thải Forstall, ông đã giao trách nhiệm thiết kế phần mềm của Forstall sang cho Jony Ive, cũng là một thân tín của Jobs trước đây phụ trách chỉ mỗi khâu thiết kế phần cứng.


“Việc cho Jony kham luôn cả khâu thiết kế phần mềm, kết nối 2 phần rất quan trọng của Apple là một quyết định rất lớn đối với Tim. Và ông ấy đã đưa ra quyết định này hoàn toàn độc lập và rất quyết đoán”, Bob Iger, Tổng Giám đốc Walt Disney Co. và là thành viên hội đồng quản trị của Apple, nhận xét.


Văn hóa làm việc dưới thời của Cook có thể khiến một số người không mấy hài lòng. Mặc dù số nhân viên của Công ty tăng rất nhanh, nhưng cũng có không ít người ra đi. Khi trả lời phỏng vấn Reuters, một số nhà tuyển dụng nhân sự tại Thung lũng Silicon cho biết họ chứng kiến lượng hồ sơ xin việc của những người đến từ Apple nhiều hơn bao giờ hết, đặc biệt từ các kĩ sư phần cứng. Tuy vậy, “triều đại” của Cook được đánh giá là tử tế và hòa nhã hơn và đó là một sự thay đổi đáng mừng đối với nhiều người.


Thách thức của Tim Cook


Dưới thời của Cook, có một văn hóa hình thành mà nơi đó, mọi người dường như sẵn lòng thừa nhận sai lầm và cởi mở hơn trong việc giải quyết các vấn đề như điều kiện làm việc kém tại các nhà sản xuất của Hãng ở Trung Quốc. “Điều duy nhất Steve quan tâm là tạo ra những sản phẩm lớn, tuyệt vời. Công ty, nhân viên là công cụ để ông ấy thực hiện được mục tiêu đó. Còn Tim thì quan tâm rất nhiều đến tất cả mọi thứ tại Công ty”, một cựu nhân viên nói.


Cook đã sang Trung Quốc thăm môi trường làm việc tại đây. Dưới nỗ lực của ông, điều kiện làm việc ở các nhà máy Trung Quốc đã được cải thiện. Apple giờ theo dõi và báo cáo giờ làm việc của 1 triệu công nhân ở đây để tránh tình trạng làm việc ngoài giờ bất hợp pháp.


Cook cũng quan tâm đến cảm nhận của cổ đông. Đó là lí do ông tung ra kế hoạch mua lại cổ phiếu quỹ tới 90 tỉ USD – điều Jobs luôn phớt lờ mặc cho cổ đông thúc giục. Việc mua lại cổ phiếu quỹ đã khiến cho nhà đầu tư rất vui vẻ vì tiền đã về túi họ trong khi giúp Công ty tăng được lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu (EPS). Theo Bloomberg, giá cổ phiếu Công ty đã tăng 25% từ sau việc mua lại cổ phiếu quỹ trị giá 18 tỉ USD vào quý I năm nay và đây là kết quả tốt nhất từ trước đến nay sau một đợt mua lại cổ phiếu quỹ.


Đáng chú ý, Cook đã thâm nhập được vào thị trường Trung Quốc. Năm ngoái, ông đã kí hợp đồng với China Mobile, nhà cung cấp dịch vụ di động lớn nhất thế giới, để đưa iPhone tiến vào thị trường này. Nỗ lực của ông đã mang lại kết quả. Trung Quốc giờ là thị trường tăng trưởng nhanh nhất về doanh số bán, tạo ra 5,9 tỉ USD doanh thu trong quý kết thúc vào tháng 3.


Không chỉ vậy, Cook đã đa dạng hóa được dòng sản phẩm với việc cho ra đời iPad Mini và iPhone 5c. Theo hãng marketing di động Fiksu, iPad Mini là chiếc iPad được sử dụng nhiều đứng thứ hai tính đến tháng 4 năm nay. Điều ấn tượng hơn cả là Cook đã giữ biên lợi nhuận của Apple ở mức cao mặc dù chi phí sản xuất tăng lên. “Jobs đã làm được một việc rất lớn là phát triển được các sản phẩm tiêu dùng như iPad và iPhone. Còn Cook đã có thể bành trướng rộng hơn các sản phẩm này và cải thiện được tính sinh lời”, Bill Kreher, chuyên gia phân tích cổ phiếu tại Edward Jones, nhận xét.


Dù Cook đã rất khéo léo trong việc quản lí các dòng sản phẩm iPhone và iPad, nhưng Apple vẫn chưa tạo ra được một sản phẩm mới mang tính đột phá nào dưới thời của ông. Trong khi đó, thị trường ngày càng cạnh tranh khốc liệt. Tốc độ tăng trưởng điện thoại thông minh đang chậm lại và iPhone đang mất thị phần vào tay các đối thủ chạy hệ điều hành Android. Tốc độ tăng trưởng doanh số bán iPad cũng đang chậm lại.


Ngay cả Trung Quốc, thị trường quan trọng của Apple, cũng cho thấy loạng choạng. Doanh thu của Apple tại thị trường này đã giảm mạnh trong quý kết thúc vào tháng 6, khi khoảng cách công nghệ giữa Apple với các đối thủ trong nước giá rẻ hơn đang thu hẹp lại, còn đối thủ Samsung vẫn đang cạnh tranh quyết liệt với việc đưa ra các dòng sản phẩm mới trên mọi phân khúc giá.


Cook đã cam kết sẽ tạo ra một loại sản phẩm hoàn toàn mới vào cuối năm nay. Những người thân cận với Công ty cho biết Apple đang nghiên cứu một đồng hồ thông minh có gắn các cảm biến tiên tiến để theo dõi sức khỏe của người sử dụng. Trước mắt, nhà đầu tư đang hồi hộp trông chờ đợt ra mắt iPhone 6 dự kiến vào ngày 9.9 tới (rạng sáng ngày 10.9 theo giờ Việt Nam). Họ hi vọng sản phẩm này sẽ giúp đẩy tăng doanh số bán của Apple.


Hiện tại, nhà đầu tư vẫn mê cổ phiếu Apple, nhất là sau kết quả kinh doanh lạc quan trong quý kết thúc vào tháng 6/2014. Trong quý này, Apple đã đạt doanh thu 37,4 tỉ USD và lợi nhuận ròng 7,7 tỉ USD, so với các con số lần lượt 35,3 tỉ USD và 6,9 tỉ USD của cùng kì năm ngoái. Hệ số biên lợi nhuận gộp đạt 39,4%, tăng từ mức 36,9%. Đó là lí do nhà đầu tư nổi tiếng Carl Icahn đã mua vào một lượng lớn cổ phiếu của Apple trong tháng 8 vừa qua. Dưới thời của Cook, giá cổ phiếu của Apple đã tăng 80% đạt 98,94 USD/cổ phiếu vào ngày 3/9/2014.


“Cook đã nắm giữ một ví trị cực kì khó khăn khi ông thừa kế Apple từ một nhà lãnh đạo quá thành công (tức Steve Jobs) và xét vị thế của Công ty mà ông điều hành. Tôi nghĩ ông đã làm được điều đó một cách khéo léo với ý thức rất rõ về bản thân. Ông cho mọi người thấy rõ ông thực sự là ai, không phải là người mà thế giới trông đợi. Tôi thực sự thích điều đó”, Bog Iger, thành viên hội đồng Quản trị Apple, cho biết.


Theo Nhipcaudautu.



Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

QUẢN LÝ KHÁCH SẠN NHÀ HÀNG

QUẢN TRỊ NHÀ HÀNG KHÁCH SẠN

QUẢN TRỊ NHÀ HÀNG KHÁCH SẠN Nỗ lực tìm một CEO (tổng giám đốc) chuyên nghiệp với kỳ vọng người này sẽ đồng hành, gắn bó lâu dài là tâm lý chung của đa số doanh nghiệp Việt Nam. Tuy nhiên, trên thực tế, những cuộc “hôn nhân” đó đều chấm dứt chỉ sau một thời gian ngắn. Khi có sự thay đổi lớn về chiến lược, chẳng hạn như tái cấu trúc, chuẩn bị mua bán – sáp nhập, mở rộng vốn đầu tư và thị trường, các chủ doanh nghiệp thường có nhu cầu tìm kiếm một tướng giỏi để giúp họ lèo lái công việc. Song, khi đã thành công hoặc tạm thành công với chiến lược mới, dấu hiệu rạn nứt giữa đôi bên bắt đầu xảy ra và CEO phải ra đi. Ông Robert Trần, CEO Công ty Robenny khu vực châu Á – Thái Bình Dương, chuyên tư vấn và cho thuê CEO, khuyên, các ông chủ doanh nghiệp đừng quá kỳ vọng vào một cuộc hôn nhân bền vững, lâu dài. “Doanh nghiệp Việt nên thay đổi quan niệm, chọn đúng CEO vào đúng từng giai đoạn phát triển của công ty”, ông nói. Đây cũng là cách thức mà các nước phát triển đã áp dụng thành công.

Khi nào tôi cần thuê CEO?
Nam Long là một tập đoàn chuyên đầu tư và kinh doanh bất động sản đã trải qua 18 năm tồn tại, có 8 công ty con và đang hoạt động mạnh trong 3 lĩnh vực: phát triển quỹ đất, nhà ở và các dự án văn phòng, trung tâm thương mại. Với quy mô ngày càng lớn, ông Nguyễn Xuân Quang, Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư Nam Long, cho biết ông muốn tìm một CEO chuyên nghiệp nhưng 5 năm rồi vẫn chưa tìm được.
Không giống như Nam Long, các công ty như Đồng Tâm, Giấy Sài Gòn đều đã thuê CEO, nhưng rồi họ cũng ra đi. Sau các cuộc chia tay đó, ông Võ Quốc Thắng, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Đồng Tâm và ông Cao Tiến Vị, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Giấy Sài Gòn, đã có những trải nghiệm quý giá chia sẻ với gần 200 doanh nhân tại buổi Tọa đàm “Finding CEO – Gian nan đường tìm tướng giỏi” do Nhịp Cầu Đầu Tư tổ chức vào cuối tháng 10 vừa qua.
Theo ông Robert Trần, mỗi doanh nghiệp đều trải qua 3 giai đoạn phát triển: bắt đầu phát triển, phát triển và phát triển bền vững. Ở mỗi giai đoạn doanh nghiệp sẽ có mục tiêu khác nhau nên nhu cầu thuê CEO cũng khác nhau. Theo ông, đa số doanh nghiệp lớn tại Việt Nam hiện nay ở giai đoạn đang phát triển, nhưng chính xác là vào đầu, giữa hay cuối giai đoạn thì chủ doanh nghiệp cần phải xác định rõ.
Năm 2007, Đồng Tâm là 1 trong 2 doanh nghiệp lớn của Việt Nam được Bộ Khoa học Công nghệ chọn triển khai thí điểm dự án “Vươn tới đỉnh cao” (BiC – Best in Class), xây dựng những thương hiệu lớn của Việt Nam vươn lên tầm khu vực. Để làm được điều đó, doanh nghiệp phải tái cấu trúc dây chuyền sản xuất, nhân sự… Chủ tịch Võ Quốc Thắng đã mời ông Etienne Lucien Laude (quốc tịch Pháp), từng là CEO Công ty Thiết bị Điện Schneider Vietnam, về giữ chức CEO của Đồng Tâm.
Về Đồng Tâm tháng 8.2008, ông Laude đã bắt tay triển khai module đầu tiên về quản lý sản xuất theo BiC, giúp tiết kiệm tối đa chi phí quản lý, hạn chế tồn kho… Tuy nhiên, cuối tháng 9 vừa qua, Tập đoàn Đồng Tâm đã kết thúc hợp đồng 2 năm với CEO người Pháp này, dù những module quan trọng của quá trình tái cấu trúc vẫn chưa kết thúc.
Giống như Đồng Tâm, đầu năm 2003, Giấy Sài Gòn tiến hành cổ phần hóa, ông Vị đã bắt đầu nghĩ đến việc thay đổi mô hình quản trị từ gia đình sang kiểu quản lý chuyên nghiệp thường thấy ở nhiều tập đoàn đa quốc gia, thuê CEO điều hành Công ty, còn ông lui về làm chiến lược. Đến năm 2008, Giấy Sài Gòn quyết định tăng vốn, mở rộng đầu tư và đã mời ông Trần Xuân Nam về làm CEO. Ông Nam từng là giám đốc tài chính của nhiều công ty lớn như Đồ gỗ Scancom Việt Nam (Đan Mạch), Coca-Cola Việt Nam, Tập đoàn Kinh Đô và là Phó Giám đốc Công ty Gỗ Trường Thành. Với kinh nghiệm và chuyên môn về tài chính, ông Nam đã rất thành công trong việc huy động vốn cho Công ty. Tuy nhiên, khi Giấy Sài Gòn đặt ra chỉ tiêu duy trì và tăng trưởng doanh thu trong thời kỳ khủng hoảng tài chính toàn cầu thì sở trường tài chính của vị CEO mới không còn phù hợp. Cuối năm 2008, ông Nam từ chức.
Lúc này, ông Vị đã mời ông Huỳnh Văn Rô, vốn giỏi trong lĩnh vực bán hàng, về thay ông Nam. Năm 2008, dưới thời ông Rô, tốc độ tăng trưởng của Giấy Sài Gòn có phần ổn định, song tình hình nhân sự lại có nhiều xáo trộn, không ít người giỏi đã ra đi. Đến cuối năm 2009 ông Rô cũng rời Giấy Sài Gòn, ông Vị lại trở về với vai trò CEO.
Cũng với mục đích thay đổi chiến lược, năm 2009, Công ty Cổ phần Kềm Nghĩa quyết định mở rộng thị trường ở nước ngoài, tham vọng xây dựng thương hiệu toàn cầu và mời ông Đỗ Hòa về làm CEO. Ông Hòa từng có hơn 10 năm làm CEO cho các công ty thương mại nước ngoài và Giám đốc Chiến lược Khu vực Đông Nam Á cùng với New Zealand và Úc của Tập đoàn Shell (Hà Lan) suốt 9 năm, trong đó có 2 năm làm chuyên gia cao cấp của Shell tại Indonesia. Tuy nhiên, sau 1 năm, ông Hòa cũng rời Kềm Nghĩa với lý do không đồng quan điểm về chiến lược phát triển của Công ty. Sau 1 năm ông Hòa làm CEO, doanh số của Kềm Nghĩa đã tăng từ 13% lên 21%, ngay trong giai đoạn khủng hoảng tài chính toàn cầu và doanh số của toàn ngành lúc đó giảm đến 40%.
Dù đều có kết cục chung đường ai nấy đi, nhưng sau những cuộc chia tay này ông Robert Trần cho rằng, các ông chủ doanh nghiệp nói trên vẫn đạt được những thành công nhất định vì đã chọn đúng CEO vào đúng giai đoạn phát triển của doanh nghiệp. Tuy nhiên, đến đây một câu hỏi khó lại được đặt ra là biết tìm ở đâu những CEO như vậy.
CEO đến từ đâu?
Theo ông Robert Trần, có 3 nguồn thuê CEO là người Việt làm quản lý tại các công ty đa quốc gia, Việt kiều và nhà quản lý người nước ngoài.
Nhóm CEO người Việt có mặt mạnh là am hiểu thị trường, có nhiệt huyết và tham vọng phát triển nhanh. Đặc biệt, họ cùng có chung ngôn ngữ, am hiểu văn hóa làm việc của người Việt. Trong khi đó, các CEO là Việt kiều đa số có kinh nghiệm quản lý từ các tập đoàn đa quốc gia và lợi thế của họ là giỏi ngoại ngữ, biết văn hóa làm việc ở trong nước và cả nước ngoài. Cuối cùng là CEO người nước ngoài, với lợi thế được đào tạo và làm việc trong môi trường chuyên nghiệp của các tập đoàn đa quốc gia, hiểu thị trường nước ngoài.